Óêðà¿íñüêà ïðàâîñëàâíà öåðêâà Ìîñêîâñüêîãî ïàòð³àðõàòó çâèêëà çàâæäè ³ ç óñ³ìà ãîâîðèòè ç ïîçèö³¿ ñèëè. гâíî, ÿê ³ ñàìà Ðîñ³ÿ. 

Êîëè ó 2014-ìó Ðîñ³ÿ ïåðåñòàëà áóòè äëÿ óêðà¿íö³â ÷èìîñü, ç ÷èì ñåáå ìîæíà àñîö³þâàòè â ìåæàõ ïðèñòîéíîñò³, ÌÏ çàëèøèëàñü îñòàíí³ì ëåãàëüíèì îñòðîâîì «ðóññêîãî ìèðà» â Óêðà¿í³. 

Àëå çì³íè â ñóñï³ëüñòâ³ ñòàëè íàñò³ëüêè ðàçþ÷èìè, ùî íàâ³òü ÌÏ íå ìîãëà ³íãîðóâàòè ¿õ, ÿê áè íå ñòàðàëàñü. Îñîáëèâî, êîëè ó 2018-ìó ïî÷àëàñü ³ñòîð³ÿ ç òîìîñîì â³ä Êîíñòàíòèíîïîëÿ äëÿ Ïðàâîñëàâíî¿ öåðêâè Óêðà¿íè. 

Òîé ìîìåíò ì³ã ñòàòè ïåðåëîìíèì, íàäàâøè ÌÏ ëåãàëüíèé øàíñ ïîðâàòè ç Ìîñêâîþ ³ ïî÷àòè áóäóâàòè îêðåìó óêðà¿íñüêó öåðêâó. ² äóæå áàãàòî ¿¿ â³ðÿí ÷åêàëè, ùî ñàìå òàê âîíà ³ â÷èíèòèòü.

Àëå ó 2018-ìó Ìîñêîâñüêèé ïàòð³àðõàò çà âèíÿòêîì äâîõ ºïèñêîï³â âèáðàâ íå ñâîþ óêðà¿íñüêó ïàñòâó, à ñâî¿õ ìîñêîâñüêèõ ïîêðîâèòåë³â, â³äìåæóâàâñÿ â³ä îá’ºäíàâ÷èõ ïðîöåñ³â ³ ðîç³ðâàâ ñï³ëêóâàííÿ ç Âñåëåíñüêèì ïàòð³àðõîì. 

Îäíî÷àñíî â Óêðà¿í³ ç’ÿâèëàñü Ïðàâîñëàâíà öåðêâà Óêðà¿íè – ç³ ñâî¿ì ìèòðîïîëèòîì ³ âèçíàííÿì Êîíñòàíòèíîïîëÿ. 

Àëå ÓÏÖ ÌÏ íå âòðàòèëà ñâ³é ìàñøòàá ³ âïëèâ. Íà ïî÷àòîê 2020 ðîêó «äî÷êà»  Ðîñ³éñüêî¿ ïðàâîñëàâíî¿ öåðêâè ìàëà íà ïîíàä 5 òèñÿ÷ ãðîìàä á³ëüøå, í³æ ÏÖÓ. ¯¿ õðàìè ñòîÿòü ëåäü íå â êîæíîìó ñåë³ – áóäü òî Äîíåöüêà îáëàñòü ÷è гâíåíñüêà. ¯õí³é ïðåäñòîÿòåëü â³äâ³äóº âñ³ íàéâèù³ çàõîäè çà ó÷àñò³ ïðåçèäåíòà íà ð³âí³ ç ³íøèìè ãîëîâàìè öåðêîâ.

Ñàìå òîìó âàæëèâî ðîçóì³òè, ùî ñàìå â³äáóâàºòüñÿ â ÓÏÖ ÌÏ, ÷è º ÿê³ñü âèäèì³ òåêòîí³÷í³ çðóøåííÿ âñåðåäèí³ ö³º¿ ñèñòåìè, ³ ÿêùî òàê, òî â ÿêèé á³ê – Ðîñ³¿ ÷è ÏÖÓ? ×è äîïóñêຠÌîñêîâñüêèé ïàòð³àðõàò âçàãàë³ îá’ºäíàííÿ ç ÏÖÓ íà òðåòüîìó ðîö³ ¿¿ ³ñíóâàííÿ? 

 

Îòåöü Îëåêñàíäð (Êëèìåíêî): «Íà öåé ìîìåíò ñèòóàö³ÿ çì³íèëàñÿ… Áî íà íàøó äóìêó ³ íà äóìêó áàãàòüîõ êë³ðèê³â, ºïèñêîï³â, ìîíàõ³â íàâ³òü òèõ öåðêîâ, ÿê³ âèçíàëè ÏÖÓ, Êîíñòàíòèíîïîëü âòðóòèâñÿ íå íà ñâîþ êàíîí³÷íó òåðèòîð³þ»

âñ³ ôîòî: Íàçàð³é Ìàçèëþê

Ïðî öå âñå «Óêðà¿íñüêà ïðàâäà» âèð³øèëà ïîãîâîðèòè ç íåîô³ö³éíèì ñï³êåðîì ÌÏ îòöåì Îëåêñàíäðîì (Êëèìåíêîì). 

Ñâîº ñëóæ³ííÿ â³í ïîºäíóº ç ðåãóëÿðíèìè â³çèòàìè â çîíó ÎÎÑ ³ êîíöåðòàìè-ïðîïîâ³äÿìè. Ìຠïàñòâó íà äâà íåâåëèêèõ íàñåëåíèõ ïóíêòè ï³ä Êèºâîì – ì³ñò³ Áåðåçàí³ òà ñåë³ Íåäðà, à òàêîæ ñòàòóñ ïåðåìîæöÿ òåëåøîó «Ãîëîñ êðà¿íè«.

*Öåðêâà íà ÷îë³ ç ìèòðîïîëèòîì Îíóôð³ºì ³äåíòèô³êóº ñåáå ÿê ºäèíà êàíîí³÷íà Óêðà¿íñüêà ïðàâîñëàâíà öåðêâà. Ìè âæèâàºìî íàçâó «Óêðà¿íñüêà ïðàâîñëàâíà öåðêâà» ó ðîçìîâ³ ó çíà÷åíí³ ÓÏÖ (ÌÏ). 

«Âñ³ êàæóòü, ùî ìè çàëåæí³ â³ä Ìîñêâè, à ÷îìó æ âè íå êàæåòå, ùî âè çàëåæí³ â³ä Êîíñòàíòèíîïîëÿ?»

– ßê âè ïðèéøëè â Óêðà¿íñüêó ïðàâîñëàâíó öåðêâó?

– Öå áóâ ð³ê 1990-é ÷è 1991-é, ÿ áóâ ìàëåíüêèì 8-ð³÷íèì õëîï÷èêîì, ïðèéøîâ ÷åðåç îñâ³òó. Ìî¿ì ïåðøèì ïðîðîêîì áóâ íå õðàì, à íåä³ëüíà øêîëà – ¿¿ ïî÷àâ âåñòè ì³ñöåâèé ñâÿùåíèê, äÿêóâàòè Áîãó, òîä³ öå áóëî äîçâîëåíî. 

– Ó 8 ðîê³â ó âàø³é ãîëîâ³, âî÷åâèäü, íå áóëî ðîçä³ëåííÿ íà ÓÃÊÖ, ÓÏÖ, ÐÊÖÓ?

– Áëèçüêî íå áóëî, çâ³ñíî.

– Ïðîñòî «öåðêâà»?

– Òàê, òîä³ òàê. Çà ñëîâàìè ìèòðîïîëèòà Àíòîí³ÿ Ñóðîçüêîãî, ìè ïðèõîäèìî äî â³ðè íå ÷åðåç äèâà àáî ³íø³ ðå÷³, à êîëè áà÷èìî ñâ³òëî Õðèñòà â ÷óæèõ î÷àõ. Ó ìîãî ñâÿùåííèêà, ìîãî íàñòîÿòåëÿ áóëà ñïðàâæíÿ â³ðà, òàê ùî ÿ ïðîñòî éøîâ çà â³ðîþ ñòàðøèõ. À äàë³, äåñü ç 6-ãî êëàñó, ïî÷àâ áàãàòî ÷èòàòè. 

ß – ëþäèíà êíèãè, çàâæäè òàê áóëî, êíèãè ïðèâåëè ìåíå äî ïåâíîãî âì³ííÿ ðîçóì³òè, äå º â³äì³ííîñò³. 

Òîä³ âè íå çíàëè ïðî ð³çíèöþ ì³æ öåðêâàìè. À ÿê áè âè îïèñàëè çàðàç, ÷èì ÓÏÖ â³äð³çíÿºòüñÿ â³ä ³íøèõ öåðêîâ?

– Ìîæíà ãîâîðèòè ïðî êàíîíè, ïðî òå, ùî íàøà öåðêâà äî 2018 ðîêó, êîëè Êîíñòàíòèíîïîëüñüêèé ïàòð³àðõ Âàðôîëîì³é íàäàâ òîìîñ ïðî àâòîêåôàë³þ Ïðàâîñëàâí³é öåðêâ³ Óêðà¿íè, áóëà, áåçóìîâíî, ºäèíîþ, ÿêà âèçíàâàëàñÿ âñ³ìà öåðêâàìè ïðàâîñëàâíîãî ñâ³òó ÿê ºäèíà êàíîí³÷íà. 

² òèì æå Êîíñòàíòèíîïîëüñüêèì ïàòð³àðõàòîì âèçíàâàëàñÿ ïîñò³éíî – öå ï³äòâåðäæóâàëîñü íå â îäí³é ãðàìîò³, íå â îäíîìó ëèñò³. Áåçóìîâíà êîìïåòåíö³ÿ ïàòð³àðõà Ìîñêîâñüêîãî ó êàíîí³÷í³é òåðèòî𳿠Óêðà¿íè.

Äî 2018 ðîêó ÓÏÖ áóëà ºäèíîþ öåðêâîþ (â Óêðà¿í³ – ÓÏ), ïàðàô³ÿíè ÿêî¿ ìîãëè ïî¿õàòè â ªðóñàëèì, íà Àôîí ³ â áóäü-ÿêó ÷àñòèíó ñâ³òó ³ ìîãëè òàì ïðè÷àñòèòèñÿ ÷è ñïîê³éíî áðàòè ó÷àñòü ó òà¿íñòâàõ. 

Õðåùåííÿ, â³í÷àííÿ – âñ³ ö³ òà¿íñòâà íå âèçíàâàëèñÿ, ÿêùî áóëè çä³éñíåí³ â ÓÏÖ (ÊÏ) ÷è ÓÀÏÖ. 

Íà öåé ìîìåíò ñèòóàö³ÿ çì³íèëàñÿ… Áî íà íàøó äóìêó ³ íà äóìêó áàãàòüîõ êë³ðèê³â, ºïèñêîï³â, ìîíàõ³â íàâ³òü òèõ öåðêîâ, ÿê³ âèçíàëè ÏÖÓ, Êîíñòàíòèíîïîëü âòðóòèâñÿ íå íà ñâîþ êàíîí³÷íó òåðèòîð³þ. Òå, ùî â³äáóâàâñÿ ïîë³òè÷íèé òèñê áàãàòüîõ ð³âí³â – öå äëÿ íàñ î÷åâèäí³ ðå÷³. 

 

«Íàñïðàâä³ íå òå, ùî âòðóòèòèñÿ… Íàø òîìîñ áóâ âèäàíèé ïàòð³àðõîì Îëåêñ³ºì íà ïî÷àòêó 90-õ ðîê³â ³ â³í ì³ñòèòü øèðø³ ïðàâà ñàìîñò³éíîñò³ íàøî¿ öåðêâè, àí³æ òîé äîêóìåíò, ÿêèé áóâ âèäàíèé ÏÖÓ»

Ç âàøîãî ïîãëÿäó, âòðó÷àòèñü ó öåðêîâí³ ñïðàâè Óêðà¿íè ìîæå ëèøå Ðîñ³éñüêà ïðàâîñëàâíà öåðêâà?

– Çà êàíîíàìè íà òîé ìîìåíò – òàê, ³ íà öåé ìîìåíò – òàê. 

Íàñïðàâä³ íå òå, ùî âòðóòèòèñÿ… Íàø òîìîñ áóâ âèäàíèé ïàòð³àðõîì Îëåêñ³ºì íà ïî÷àòêó 90-õ ðîê³â ³ â³í ì³ñòèòü øèðø³ ïðàâà ñàìîñò³éíîñò³ íàøî¿ öåðêâè, àí³æ òîé äîêóìåíò, ÿêèé áóâ âèäàíèé ÏÖÓ. 

(Ó 1990 ðîö³ Ñèíîä ÐÏÖ íàäàâ Êè¿âñüê³é ìèòðîïî볿 ñòàòóñ ñàìîâðÿäíî¿ öåðêâè ç ïðàâàìè øèðîêî¿ àâòîíî쳿. Òå ð³øåííÿ çàêð³ïëþâàëî ÓÏÖ ÿê ñêëàäîâó ÷àñòèíó ÷àñòèíó ÐÏÖ. Íàïðèêëàä, ÓÏÖ íå ìîæå ñàìîñò³éíî îáðàòè ïðåäñòîÿòåëÿ áåç áëàãîñëîâåííÿ Ìîñêîâñüêîãî Ïàòð³àðõàòà, à ìèòðîïîëèò Êè¿âñüêèé º ëèøå îäíèì ³ç ÷ëåí³â Ñèíîäó ÐÏÖ. Òîìîñ ïðî àâòîêåôàë³þ äëÿ ÏÖÓ íå ïåðåäáà÷ຠÿêîãîñü ï³äïîðÿäêóâàííÿ ö³º¿ öåðêâè Êîíñòàíòèíîïîëþ, à íàäຠñòàòóñ ïîâíîö³ííî¿ àâòîêåôà볿 – ÓÏ).

Ïðî öå íåîäíîðàçîâî, äî ðå÷³, íàì ãîâîðèâ íàâ³òü íàø îïîíåíò, ïàòð³àðõ ó ëàïêàõ äëÿ íàñ, Ô³ëàðåò. Íàâ³òü â³í, òàêà çíà÷èìà îñîáà â ðîçêîë³ 90-ãî ³ ïîäàëüøèõ ðîê³â, ðîçó쳺 ³ ïîñò³éíî ãîâîðèòü, ùî òîìîñ, âèäàíèé Âàðôîëî쳺ì, àáñîëþòíî í³ê÷åìíèé ç ïîãëÿäó êàíîí³â. ×îìó? Òîìó ùî â³í íàâ³òü íå äîòÿãóº äî òîìîñó, ÿêèé íàì äàâàëà Ðîñ³éñüêà ïðàâîñëàâíà öåðêâà. 

(Ïàòð³àðõ Ô³ëàðåò áóâ àêòèâíèì ó÷àñíèêîì îá’ºäíàâ÷îãî ïðîöåñó ³ ñòâîðåííÿ ÏÖÓ ó 2018 ðîö³. Îäíàê ï³ñëÿ îáðàííÿ ïðåäñòîÿòåëåì ÏÖÓ ìèòðîïîëèòà Åï³ôàí³ÿ, Ô³ëàðåò âòðàòèâ îäíîîñ³áíèé âïëèâ íà ð³øåííÿ öåðêâè ³ â çíàê ïðîòåñòó îãîëîñèâ ïðî «â³äíîâëåííÿ Êè¿âñüêîãî ïàòð³àðõàòó». ϳñëÿ öüîãî éîãî ðèòîðèêà ùîäî òîìîñó ð³çêî çì³íèëàñü ³ ïî÷àëà çâó÷àòè â óí³ñîí ç ÓÏÖ ÌÏ – ÓÏ).

À âñ³ êàæóòü, ùî ó íàñ òàì ïðÿìî òàêè çàëåæí³ â³ä Ìîñêâè! Òàê, ÷îìó æ âè íå êàæåòå, ùî âè çàëåæí³ â³ä Êîíñòàíòèíîïîëÿ? Õî÷à ìè ìàºìî íàáàãàòî á³ëüøå ïðàâ. ×åðåç Ìîñêîâñüêèé ïàòð³àðõàò ìè ïðîâàäèìî ñâî¿ çîâí³øí³ â³äíîñèíè ç ³íøèìè öåðêâàìè, ³ ùå îòðèìóºìî çâ³äòè ìèðî.  óñüîìó ³íøîìó – àáñîëþòíî ñàìîñò³éíà öåðêâà. 

Ïàì’ÿòàºòå ö³ òåëåâ³ç³éí³ ìîìåíòè: «Êóïèâ ñâ³÷êó â ÌÏ – â³ääàâ ãðîø³ íà êóëþ»? Ìåí³ ö³ ðå÷³ äóæå äèâí³… ͳ îäèí ñâÿùåííèê íàøî¿ öåðêâè í³ êîï³éêè íå ïåðåäຠíà Ìîñêâó

(Íà ïî÷àòêó 2018 ðîêó ñâÿùåííèê, ùî ¿õàâ â îðåíäîâàíîìó Êèºâî-Ïå÷åðñüêîþ ëàâðîþ âàãîí³ ïî¿çäó «Êè¿â-Ìîñêâà», íàìàãàâñÿ íåçàêîííî âèâåçòè äî Ðîñ³¿ 65 òèñÿ÷ äîëàð³â – ÓÏ).

 

«Éîãî (òîìîñ — ÓÏ) íå âèçíàº í³ Ìîñêâà, í³ ìè. Éîãî íå âèçíຠùå ðÿä ïðàâîñëàâíèõ àâòîêåôàëüíèõ öåðêîâ. Éîãî âèçíàþòü ëèøå ò³ öåðêâè, ÿê³ çíàõîäÿòüñÿ ó òàê çâàíîìó «ãðåöüêîìó êëþ÷³»

– Óñ³ âíóòð³øí³ ð³øåííÿ Óêðà¿íñüêî¿ ïðàâîñëàâíî¿ öåðêâè óõâàëþþòüñÿ â Óêðà¿í³?

– Ò³ëüêè òóò, ó Êèºâ³, ³ íå çàòâåðäæóþòüñÿ â Ìîñêâ³.

– ͳ÷îãî íå ïîãîäæóºòüñÿ?

– Àáñîëþòíî. ªäèíå, êîëè îáèðàºòüñÿ ìèòðîïîëèò êè¿âñüêèé ³ âñ³º¿ Óêðà¿íè – çà öåðêîâíèì çàêîíîì, çà íàøèì ñòàòóòîì, çàòâåðäèòè öüîãî ìèòðîïîëèòà ïîâèíåí ìîñêîâñüêèé ïàòð³àðõ, íèí³øí³é Êèðèë. Àëå ç ³íøîãî áîêó – â³í íå ìîæå íå çàòâåðäèòè. Öå ôàêò, ç ÿêèì, ñêàæ³ìî òàê, òåæ ðîñ³éñüê³é ñòîðîí³ äîâîäèòüñÿ ìèðèòèñÿ. 

– гøåííÿ ïðî íåâèçíàííÿ òîìîñó áóëî óõâàëåíî âèêëþ÷íî â Óêðà¿í³?

– Íó ÿê, äèâ³òüñÿ, òóò ³ñòîð³ÿ ³äå… 

Éîãî íå âèçíàº í³ Ìîñêâà, í³ ìè. Éîãî íå âèçíຠùå ðÿä ïðàâîñëàâíèõ àâòîêåôàëüíèõ öåðêîâ. Éîãî âèçíàþòü ëèøå ò³ öåðêâè, ÿê³ çíàõîäÿòüñÿ ó òàê çâàíîìó «ãðåöüêîìó êëþ÷³». ² íå áóäåìî çàáóâàòè, ùî Êîíñòàíòèíîïîëü – ÿêèé, ôàêòè÷íî, ó ñàì³é Òóðå÷÷èí³ ìຠäî 5 òèñÿ÷ ïàðàô³ÿí – öå ëèøå òàêà ³ñòîðè÷íà ôîðìà, ÿêà çà ñîáîþ çàðàç íå íåñå âåëè÷ ìèíóëîãî. 

ßê íà ìåíå, ìîæëèâî, öå (âèäà÷à òîìîñó ÏÖÓ – ÓÏ) – äèâíèé ñïîñ³á çàÿâèòè ùå ðàç ïðî ñâîþ âàæëèâ³ñòü. Ìîæëèâî, öå îñîáèñò³ àìá³ö³¿ ïàòð³àðõà Âàðôîëîì³ÿ. Àëå äëÿ ìåíå ôàêò, ùî âñ³ éîãî 䳿 â Óêðà¿í³ ïîêè ùî ïðèíîñÿòü ëèøå øêîäó. Îñü ³ âñå. 

 

«Êîæíîãî ðàçó, êîëè ÿêàñü öåðêâà âèçíàâàëà ÏÖÓ, ïåðåä òèì çàâæäè òàì áóâ ïåâíèé, íå áóäó êàçàòè òèñê – ÿ æ íå çíàþ (ïîñì³õàºòüñÿ – ÓÏ). Àëå îäíîçíà÷íî ïåðåä öèì ÷îìóñü áóâ íåçàïëàíîâàíèé â³çèò ïðåäñòàâíèê³â ÑØÀ»

– Ïîâòîðþ çàïèòàííÿ: ð³øåííÿ ïðî òå, ùîá íå âèçíàâàòè òîìîñ Ïðàâîñëàâíî¿ öåðêâè Óêðà¿íè, áóëî óõâàëåíî â Óêðà¿í³?

– Äèâ³òüñÿ, íàø Ñèíîä, âåðõîâíèé îðãàí íàøî¿ öåðêâè – àáñîëþòíî ñàìîñò³éíèé. Çâ³ñíî, òàì áåçë³÷ ð³øåíü ñòîñîâíî êîæíîãî ïóíêòó: òîìîñó, íàâ³òü ïðè¿çäó Âàðôîëîì³ÿ íà íàøó òåðèòîð³þ, ÿêèé ïëàíóºòüñÿ ÷åðåç äåÿêèé ÷àñ. Ç íàøîãî ïîãëÿäó, öå íàøà êàíîí³÷íà òåðèòîð³ÿ, ³ æîäåí àðõ³ºðåé íå ìîæå ñþäè ïðè¿õàòè áåç äîçâîëó àðõ³ºðåÿ ö³º¿ çåìë³. Âàðôîëîì³é ìàâ áè ïðîñèòèñÿ çà¿õàòè äî íàñ ïîñëóæèòè. 

Òîáòî ó íàñ º áàãàòî ð³øåíü, ÿê³ ïîñò³éíî çàñâ³ä÷óþòü, ùî ìè íå âèçíàºìî òîé ÷è ³íøèé êðîê ïàòð³àðõà Âàðôîëîì³ÿ.

ß çàâæäè ñòàðàþñÿ ðîçä³ëÿòè öåðêâó ³ ïîë³òèêó, àëå êîëè ÿ áà÷ó, ùî íàéïîòóæí³øà êðà¿íà â ñâ³ò³ àêòèâíî âòðó÷àºòüñÿ â öåé ïðîöåñ… Êîæíîãî ðàçó, êîëè ÿêàñü öåðêâà âèçíàâàëà ÏÖÓ, ïåðåä òèì çàâæäè òàì áóâ ïåâíèé, íå áóäó êàçàòè òèñê – ÿ æ íå çíàþ (ïîñì³õàºòüñÿ – ÓÏ). Àëå îäíîçíà÷íî ïåðåä öèì ÷îìóñü áóâ íåçàïëàíîâàíèé â³çèò ïðåäñòàâíèê³â ÑØÀ.

Ìè ââàæàºìî, ùî Êîíñòàíòèíîïîëü çàðàç 䳺 íå ó âëàñíèõ ³íòåðåñàõ, îò ³ âñå.

– Âè ââàæàºòå, ùî â ³íòåðåñàõ ÑØÀ?

– Òóò âñå äóæå ñêëàäíî. ß ñêàçàâ áè òàê: ìè íå áà÷èìî æîäíî¿ êàíîí³÷íî¿ ïðè÷èíè, ÷îìó Êîíñòàíòèíîïîëü 䳺 â òàêèé ñïîñ³á. Çíà÷èòü, ìè ïî÷èíàºìî äóìàòè ³ øóêàòè ³íø³ ïðè÷èíè. Öåðêîâíèõ ïðè÷èí òóò íåìàº. 

 

«Çâ³ñíî, ÿ òèñíó ðóêó, îá³éìàþñÿ ³ ìîæó ïîö³ëóâàòèñÿ ç áóäü-ÿêèì ïðåäñòàâíèêîì ³íøî¿ ðåë³ã³¿. Ìîâà íå ïðî òå»

«Ñòâîðåííÿ ÏÖÓ ³ òîìîñ ïðèíåñëè øêîäó óêðà¿íñüêîìó îá’ºäíàííþ»

– Ó ãðóäí³ 2018-ãî ðîêó, êîëè â Óêðà¿í³ â³äáóâàâñÿ Îá’ºäíàâ÷èé ñîáîð, ïåðåä âàìè íàâ³òü íå ñòîÿëî ïèòàííÿ, ÷è äîëó÷àòèñÿ äî ÏÖÓ?

– Äâ³ íåêàíîí³÷í³ ãðóïè, ÓÀÏÖ ³ ÓÏÖ (ÊÏ), îá’ºäíàëèñÿ â îäíó… 

– Óêðà¿íñüêó ïðàâîñëàâíó öåðêâó òàêîæ çàïðîøóâàëè îá’ºäíàòèñÿ.

– Òàê, çâ³ñíî, àëå ùå ðàç êàæó: íà òîé ìîìåíò ³ äîíèí³ ÿ ââàæàþ, ùî âòðó÷àííÿ ñàìîãî ïàòð³àðõà Âàðôîëîì³ÿ áóëî íåäîðå÷íèì. Ñàìå òîìó ÿ íàâ³òü íå ðîçãëÿäàâ òàêèé âàð³àíò ó áóäü-ÿê³é ôîðì³.

Ìè ïî÷èíàºìî ç ôóíäàìåíòó: â³í ìຠïðàâî âòðó÷àòèñÿ â óêðà¿íñüê³ ñïðàâè, ò³ëüêè ÿêùî éîìó äîçâîëÿòü ñþäè ïðè¿õàòè. Öå òå ñàìå, ùî ïðåçèäåíò Óêðà¿íè çàðàç ñêàæå: «Òåðèòîð³ÿ Êóáàí³ òðàäèö³éíî áóëà óêðà¿íñüêà, ñàìå òîìó ÿ çàâòðà íàçíà÷àþ òóäè ñâîãî ãóáåðíàòîðà ³ â³í áóäå ïðàâèòè». 

Ó öåðêâ³ òà æ ³ñòîð³ÿ. Ìè ãîâîðèìî: 300 ç ëèøí³ì ðîê³â íàøà öåðêâà ñïîê³éíî ³ñíóâàëà áåç âàøîãî ìàòåðèíñüêîãî ï³êëóâàííÿ. Âè – ìàìêà, ÿêà â³ä íàñ â³äìîâèëàñÿ. Ñàìå òîìó äàâàéòå ç òàêîãî ïîãëÿäó ³ ãîâîðèòè: «Ìè àáñîëþòíî ñàìîñò³éí³, âè íå ìîæåòå çäàëåêó íàâ’ÿçóâàòè íàì ñâîþ ïîçèö³þ». Îò ³ âñå. ß íàâ³òü íå äóìàâ âñòóïàòè (ó ÏÖÓ – ÓÏ)

– Íåâèçíàííÿ ÓÀÏÖ ³ ÓÏÖ (ÊÏ) äî ¿õíüîãî îá’ºäíàííÿ ³ñíóâàëî ò³ëüêè íà îô³ö³éíîìó ð³âí³ ÷è ³ íà ïîáóòîâîìó? Íàïðèêëàä, ÿêùî âè çóñòð³÷àëè ñâÿùåííèêà Óêðà¿íñüêî¿ àâòîêåôàëüíî¿ öåðêâè, òî íå òèñíóëè éîìó ðóêó?

– Çâ³ñíî, ÿ òèñíó ðóêó, îá³éìàþñÿ ³ ìîæó ïîö³ëóâàòèñÿ ç áóäü-ÿêèì ïðåäñòàâíèêîì ³íøî¿ ðåë³ã³¿. Ìîâà íå ïðî òå. Êîëè ÿ áà÷ó çàõîïëåííÿ, ïîáèòòÿ, íåçàêîíí³ ðåºñòðàö³¿… Íàâ³òü äî äåðæàâè â ìåíå îñîáëèâèõ ïðåòåíç³é íåìàº, òîìó ùî äåðæàâà, ÿê íà ìåíå, íåíàä³éíèé ñîþçíèê ó öåðêîâíèõ ñïðàâàõ. 

(ÏÖÓ ç³ ñâîãî áîêó òàêîæ çàÿâëÿëà ïðî ïîáèòòÿ òà ïåðåøêîäæàííÿ â êîðèñòóâàíí³ õðàìàìè ç áîêó ÓÏÖ ÌÏ – ÓÏ)

Ó ìåíå çàïèòàííÿ äî òèõ êë³ðèê³â, ºïèñêîï³â, ñâÿùåííèê³â ³ ìèðÿí, íåâèçíàíèõ, ç íàøîãî ïîãëÿäó, ïðàâîñëàâíèõ óãðóïóâàíü â Óêðà¿í³, ÿê³ äîçâîëÿþòü íàñèëüñòâî. Öå ñòàâèòü õðåñò íà ìîæëèâîñò³ øâèäêîãî ä³àëîãó. ßêáè íàø ä³àëîã â³äáóâàâñÿ ëèøå çà ñòîëîì, ó ïàïåðàõ, ó ñïðîá³ äîâåñòè ïðàâîòó îäèí îäíîìó â êàíîíàõ âèçíàííÿ ³ òàê äàë³ – öå áóëà á îäíà ðîçìîâà ³ îäèí ãðàäóñ. 

Íàøà æ äèñêóñ³ÿ àáñîëþòíî ïóñòà ³ íå ïî÷èíàºòüñÿ ç³ ñë³â. ×îìó? Òîìó ùî ò³ëüêè ìè ïî÷èíàºìî öå ðîáèòè, ãîâîðèòè, äàâàéòå ìèðèòèñÿ, äàâàéòå ëþáèòè îäíå îäíîãî, äàâàéòå ñòâîðþâàòè ì³æêîíôåñ³éíó ãðóïó ç ä³àëîãó – òàê³ ãðóïè áóëè äîñèòü óñï³øí³ ïðè ïàòð³àðõó Ô³ëàðåò³. Óæå îñòàíí³ ðîêè, 2012, 2010, 2007, 2005 – ó íàñ íå áóëî çàõîïëåíü.

 

«ß çàâæäè áóâ ³ äîíèí³ âèñòóïàþ, íàä³þñü, ÿñêðàâèì ïðåäñòàâíèêîì òèõ, õòî ïðàãíå àâòîêåôà볿 Óêðà¿íè. Àëå çàêîííî¿»

– Òîáòî âè á³ëüø ìèðíî ñï³â³ñíóâàëè, êîëè áóâ Êè¿âñüêèé ïàòð³àðõàò?

– Ïðè ÷îìó ä³àëîã ³øîâ íà äóæå âèñîêîìó ð³âí³! Íàñïðàâä³ ç ÓÀÏÖ ä³àëîã áóâ íà ð³âí³ òàêîìó, ùî ìîæíà áóëî ñêàçàòè: îñü-îñü â³äáóäåòüñÿ îá’ºäíàííÿ ç ìèòðîïîëèòîì Ìàêàð³ºì ³ ç óñ³ºþ ñòðóêòóðîþ. 

ßê íà ìåíå, ñòâîðåííÿ ÏÖÓ ³ öåé òîìîñ, ïðèíåñëè øêîäó óêðà¿íñüêîìó îá’ºäíàííþ. Òîìó ùî äî òîãî âñ³ íåêàíîí³÷í³ óãðóïóâàííÿ ðîçóì³ëè, ùî òðåáà îá’ºäíàòèñÿ ç êàíîí³÷íîþ öåðêâîþ, à ïîò³ì ìîæíà áóäå ñïîê³éíî ðàçîì, ö³ëêîì çàêîííî, ÿêùî íà òå áóäå âîëÿ ºïèñêîï³â, ïðîñèòè àâòîêåôàë³þ â Ìîñêâè. ² öÿ îá’ºäíàíà öåðêâà ñïîê³éíî á ¿¿ îòðèìàëà. Òîìó ùî âîíà îòðèìàëà á ¿¿ â³ä ìàòåð³-öåðêâè.

ß çàâæäè áóâ ³ äîíèí³ âèñòóïàþ, íàä³þñü, ÿñêðàâèì ïðåäñòàâíèêîì òèõ, õòî ïðàãíå àâòîêåôà볿 Óêðà¿íè. Àëå çàêîííî¿. Ðîçó쳺òå, ÿ â øêîë³ áóâ â³äì³ííèêîì, â ³íñòèòóò³ áóâ â³äì³ííèêîì. Ìè, â³äì³ííèêè, äèâí³ – íàì ïîäîáàºòüñÿ, ùîá âñå áóëî ïðàâèëüíî. 

– Ìîñêâà á â³äïóñòèëà?

– Ñïîê³éíî. 

– ßê çàðàç â³äáóâàºòüñÿ âàøà âçàºìîä³ÿ ç ÏÖÓ?

– Âîíè íàâ³òü ïåðåñòàëè ìåí³ ïèñàòè – ðàí³øå ïèñàëè, ïðîáóâàëè ç³ ìíîþ ñïåðå÷àòèñÿ ó Ôåéñáóö³. Çàðàç, ìåí³ çäàºòüñÿ, óñ³ êîíòàêòè â³äêîòèëèñÿ íà ð³âåíü 1990-õ ðîê³â.

 

«ß ìð³þ ïðî òå, ùîá öåðêâà â Óêðà¿í³ ñòàëà ºäèíîþ. ªäèíå, ÿ íå äóìàþ, ùî öå áóäå íà óìîâàõ ÏÖÓ»

– Âè äîïóñêàºòå îá’ºäíàííÿ ç ÏÖÓ?

– ß ìð³þ ïðî òå, ùîá öåðêâà â Óêðà¿í³ ñòàëà ºäèíîþ. ªäèíå, ÿ íå äóìàþ, ùî öå áóäå íà óìîâàõ ÏÖÓ.

Ó öåðêâ³ âçàãàë³ âñå ðîáèòüñÿ ÷åðåç óñâ³äîìëåííÿ ñâ íåïðàâîòè, íå ìîæíà ïðîñòî ñêàçàòè: «Íó îò òåïåð äàâàé óñå». Òîáòî ¿õíÿ ñòîðîíà ïîâèííà âèçíàòè, ùî ìè í³ÿêèì ÷èíîì ¿õ íå îáðàçèëè çà ö³ ðîêè – ìè íå çàõîïëþâàëè æîäíîãî õðàìó, íå âèêîðèñòîâóâàëè àäì³íðåñóðñ ³ ò.ä. Óñå öå áóëî âèêîðèñòàíî íèìè.

ßêùî íà ð³âí³ òîãî æ ñàìîãî âëàäèêè Åï³ôàí³ÿ áóäå âèçíàíî âñ³ ö³ ðå÷³ – òàê, ìè ïðî íèõ çíàºìî, íà òîé ìîìåíò öå áóëà êîí’þíêòóðà öåðêîâíî-äåðæàâíîãî ðèíêó ³ ìè, íà æàëü, ñåáå âåëè â òàêèé ñïîñ³á, ìè ïåðåä ñï³ëüíîòîþ âñ³º¿ ïðàâîñëàâíî¿ öåðêâè ñâ³òó ïðîñèìî âèáà÷åííÿ çà òàê³ ðå÷³ ³ ç ñüîãîäí³øíüîãî äíÿ ïðîñèìî ïî÷àòè íàø ä³àëîã ç ÷èñòîãî ëèñòêà. 

Ïîâ³ðòå, âëàäèêà Îíóôð³é ïåðøèé ïîá³æèòü îáí³ìàòèñÿ ç âëàäèêîþ Åï³ôàí³ºì ³ ñêàæå: «À òåïåð áóäåìî ãîâîðèòè».

«Ïî䳿 íà Ñõîä³ ÿ íàçèâàþ â³éíîþ. ² äëÿ ìåíå î÷åâèäíî, ùî ¿¿ íå áóëî á áåç ï³äòðèìêè ÐÔ»

– Âè í³êîëè íå îçâó÷óºòå ñâî¿ ïîë³òè÷í³ ïîãëÿäè âãîëîñ ïåðåä ïðèõîæàíàìè?

– ͳ, çâ³ñíî, íàâ³òü ïåðåä áëèçüêèìè ñâî¿ìè. ß ââàæàþ öå íåêîðåêòíèì, òîìó ñâÿùåííèê ìຠáóòè ïåâíèì ïðèìèðèòåëåì – à ïîë³òèêà çàâæäè ðîç’ºäíóº. ßêîñü ó Ïàñ³÷í³ (íà Êè¿âùèí³ – ÓÏ) íàø ñâÿùåííèê ìàâ ïåâí³ ïîë³òè÷í³ ïîãëÿäè, ÿê³ ÿê ñâÿùåííèê íå ìàâ ïðàâà í³êîëè îçâó÷óâàòè. Ìè éîãî ïîì³íÿëè. 

 

«ß ââàæàþ ñèòóàö³þ íà Ñõîä³ Óêðà¿íè â³éíîþ, àëå âñå òàêè â³éíîþ ã³áðèäíîþ. ß ïðîäîâæóþ ââàæàòè òèõ ëþäåé íàøèìè. Òàì º íàø³ ëþäè»

– Ùî â³í çðîáèâ? 

– Ñêàæ³ìî òàê, ó íüîãî áóëà ïåâíà òî÷êà çîðó íà ïî䳿 íà Ñõîä³ Óêðà¿íè.

– Ïðîðîñ³éñüêà?

– Òàê, ³ âçàãàë³ ñòàâëåííÿ äî Óêðà¿íè. Íå ñêàæó, ùî â³í òàê ïóáë³÷íî, àëå âñå æ òàêè ïàðó ðàç³â öå ãîâîðèâ – íå ñòðèìàâñÿ â äåê³ëüêîõ ïðîïîâ³äÿõ. Äëÿ íàñ öüîãî áóëî äîñòàòíüî. 

Ó äåíü, êîëè ïðåäñòàâëÿëè íîâîãî áàòþøêó (â Ïàñ³÷í³ – ÓÏ), ïðè¿õàëî äåê³ëüêà àâòîìîá³ë³â íàéíÿòèõ õëîï÷èê³â ³ç òàêèìè øèÿìè, ïîòèëèöÿìè ³ ïðîáóâàëè óâ³ðâàòèñÿ â õðàì. Àëå ÿêðàç ïåðåä öèì óñ³ çàéøëè íà ìîëåáåíü ³ âñòèãëè ïðîñòî çàêðèòèñü çñåðåäèíè. Ïîò³ì ÿ ÷óâ ïîãðîçè ç áîêó ¿õí³õ ñâÿùåííèê³â, ÓÏÖ (ÊÏ), ñïàëèòè íàñ ó òîìó õðàì³, ïîáèòè ³ ò.ä. Ìåí³ îñîáèñòî áóëè ïîãðîçè, òîìó ùî ÿ òîä³ âæå áóâ ïóáë³÷íèì. 

– Ìè ç âàìè õîäèìî íàâêîëî òåìè ïîë³òèêè ³, ÿê âè êàæåòå, íàâ³øóâàííÿ ïðîðîñ³éñüêîãî ÿðëèêà íà âàøó öåðêâó. Äóìàþ, ùî ïåâíîþ ì³ðîþ âè ðîçó쳺òå, çâ³äêè áåðåòüñÿ êîð³ííÿ ö³º¿ ïðîáëåìè. ϳä ÷àñ îêóïàö³¿ Êðèìó Àíäð³¿âñüêà öåðêâà â Êåð÷³ ïðèéìàëà â ñåáå «çåëåíèõ ÷îëîâ³÷ê³â«, íàì³ñíèê Ñâÿòîã³ðñüêî¿ ëàâðè íà Äîíå÷÷èí³ ìèòðîïîëèò Àðñåí³é çàÿâëÿâ, ùî íà Äîíáàñ³ éäå «ãðîìàäÿíñüêà â³éíà«. 

ßê ìîæíà ö³ ôàêòè ñï³âñòàâèòè ç òèì, ùî öå Óêðà¿íñüêà ïðàâîñëàâíà öåðêâà? ßê âè ìîæåòå öå ïîÿñíèòè?

– ß ñêàçàâ áè òàê, ùî íå â ìî¿õ êîìïåòåíö³ÿõ, ³ ÿ íå áóäó áðàòè íà ñåáå ðîëü – â³äïîâ³äàòè çà ò³ ÷è ³íø³ ôðàçè ëþäåé, ÿê³ íå º âèðàçíèêàìè âñ³º¿ öåðêîâíî¿ ñï³ëüíîòè. Öå íàçèâàºòüñÿ òî÷êà çîðó. 

ßêáè âîíà áóëà çàáîðîíåíà çàêîíîì, òî, ìàáóòü, ó öèõ ëþäåé, çîêðåìà âëàäèêè Àðñåí³ÿ, áóëè á ïåâí³ ïðîáëåìè ³ç çàêîíîì. 

Âè çíàºòå, ùî òå, ùî â³äáóâàºòüñÿ íà Ñõîä³ êðà¿íè, íàçèâàëè ïî-ð³çíîìó, ³ ã³áðèäíîþ â³éíîþ òåæ. ² ìîæíà ñêàçàòè, ÿêùî ìè ââàæàºìî Óêðà¿íó ö³ë³ñíèì, óí³òàðíèì óòâîðåííÿì, òî ôðàçà «ãðîìàäÿíñüêà â³éíà» òàêîæ âêëþ÷àºòüñÿ â ïîíÿòòÿ ã³áðèäíî¿ â³éíè. ×îìó? Òîìó ùî òàì æå º ãðîìàäÿíè íàøî¿ êðà¿íè òàêîæ… 

 

«Êîæåí, õòî çàõèùຠñâîþ êðà¿íó, çàâæäè ïîâèíåí ïàì’ÿòàòè: â³í ïðîãðàâ, êîëè ïî÷àâ íåíàâèä³òè. Ó öüîìó ïëàí³ ÿ ìîæó ñêîðèñòàòèñü òåðì³íîì «áðàòîâáèâ÷à â³éíà» äî áóäü-ÿêîãî êîíôë³êòó ó ñâ³ò³. Íàâ³òü íàéñïðàâåäëèâ³øîãî, íàâ³òü òîä³, êîëè íà íàñ íàïàäàþòü»

– Àëå æ âè ðîçó쳺òå, â ÿêîìó êîíòåêñò³… 

– Ðîçóì³þ, óñå ðîçóì³þ. ß ïðîñòî äî ÷îãî âåäó? ß íå áóäó àíàë³çóâàòè ò³ ðå÷³, ÿê³ íàâ³òü ÑÁÓ íå àíàë³çóâàëî. Öå æóðíàë³ñòñüê³ ³ñòîð³¿, âîíè ¿õ ïèøóòü. ßêùî â³í ãîâîðèâ ó ìåæàõ çàêîíó, òî âñå ³íøå… Çíàºòå, ÿê ó íàñ ó Âåðõîâí³é Ðàä³ ÷àñîì òàê³ ðå÷³ êðè÷àòü ³ ðîáëÿòü… 

– Àëå âè çãàäóâàëè ïðî ñâÿùåííèêà, ÿêîãî â³äñòîðîíèëè â Ïàñ³÷í³ çà îçâó÷åííÿ ñâî¿õ ïîë³òè÷íèõ ïîãëÿä³â. Ó ÷îìó ð³çíèöÿ ³ç çàÿâàìè ìèòðîïîëèòà Àðñåí³ÿ, ÷îìó â³í íå ï³øîâ? 

– Ñïðàâà â ãîñòðîò³ ñâî¿õ ïîë³òè÷íèõ ïîãëÿä³â. Ó òîìó, ÿê òè öå ðîáèø. Òîìó ÿ ùå ðàç êàæó – òàêà ïóáë³÷íà ëþäèíà ÿê Àðñåí³é óñâ³äîìëþâàâ, ùî ñàìå â³í ðîáèòü. Òèì ïà÷å â³í ìàâ öå ïðàâî ãîâîðèòè ÿê íàéá³ëüøèé áëàãî÷èííèê ñâîãî êðàþ – íà òåðèòî𳿠Ñâÿòîã³ðñüêî¿ ëàâðè á³æåíö³ îñåëÿëèñü òèñÿ÷àìè ç ñîòíÿìè ä³òåé. 

– Àëå, çà äåÿêèìè äàíèìè, òàì òàêîæ îñ³äàëè áîéîâèêè.

– Çíîâó æ òàêè ìè ìàºìî ôîòêè ò³ëüêè ä³òåé. Êîæíîãî ðàçó, êîëè â ñîöìåðåæàõ, ó Ç̲ âèíèêàëà ³íôîðìàö³ÿ ïðî òå, ùî õòîñü òàì ïåðåõîâóº áîéîâèê³â ÷è çáðîþ, ³íôîðìàö³éíà ñëóæáà ºïàðõ³¿ êàçàëà – çàõîäüòå â áóäü-ÿêèé õðàì. Öüîãî í³õòî íå ðîáèâ. Òîìó ùî öåé ôåéê ïèñàâñÿ ò³ëüêè äëÿ òîãî, ùîá íàïèñàòè öåé ôåéê. 

Äóæå ëåãêî ïîâ³ñèòè íà ñâÿùåííèê³â âèíó â òîìó, ó ÷îìó âîíè íå ìîãëè áóòè âèíí³. Öåðêâà íå áóëà ïðè÷èíîþ í³ îêóïàö³¿ Êðèìó, í³ êîíôë³êòó íà Äîíáàñ³. ² í³ÿêèì ÷èíîì íå ìîãëà öüîìó çàâàäèòè. Óñå. 

– ßê âè îñîáèñòî íàçèâàºòå ïî䳿 íà Ñõîä³?

– ß íàçèâàþ â³éíîþ.

 

«Áóäü-ÿêà â³éíà – öå çàâæäè íàñë³äîê ìàí³ïóëÿö³é, ï³äãîòîâêè, ïðîìàõ³â ð³çíèõ ñèë. ͳõòî í³êîëè íå ïðèéäå â áóäèíîê äî ñèëüíîãî, ùîá ç íèì âîþâàòè. Êîëè òè ñòàºø ñëàáêèì, òî ç òîáîþ âîþþòü, òâîþ òåðèòî𳿠õî÷óòü çàãàðáàòè»

– ̳æ êèì ³ êèì?

– Îòóò òðîøêè ñêëàäí³øå. Äëÿ ìåíå î÷åâèäíî, ùî ¿¿ áè íå áóëî, ÿêáè íå ï³äòðèìêà Ðîñ³éñüêî¿ Ôåäåðàö³¿. Ç ³íøîãî áîêó, ÿ ðîçóì³þ, ùî êîíôë³êò, ñêàæ³ìî òàê, âèíèê ÷åðåç òå, ùî ìîæíà áóëî ñêîðèñòàòèñÿ ð³øåííÿìè äåïóòàò³â Âåðõîâíî¿ Ðàäè, ÿê³ ïðèéìàëèñÿ òîä³ â íàñ â Óêðà¿í³… 

Áóäü-ÿêà â³éíà – öå çàâæäè íàñë³äîê ìàí³ïóëÿö³é, ï³äãîòîâêè, ïðîìàõ³â ð³çíèõ ñèë. ͳõòî í³êîëè íå ïðèéäå â áóäèíîê äî ñèëüíîãî, ùîá ç íèì âîþâàòè. Êîëè òè ñòàºø ñëàáêèì, òî ç òîáîþ âîþþòü, òâîþ òåðèòî𳿠õî÷óòü çàãàðáàòè. Ó ñâ³ò³ òàê áóëî çàâæäè. 

Òàê, äëÿ ìåíå öå á³ëü, òîìó ùî ÿ â³äïî÷èâàâ ëèøå â Êðèìó. ß íå çáèðàþñü çà âñþ öåðêâó ãîâîðèòè – ÿ îñîáèñòî ââàæàþ öå îêóïàö³ºþ. ß ââàæàþ ñèòóàö³þ íà Ñõîä³ Óêðà¿íè â³éíîþ, àëå âñå òàêè â³éíîþ ã³áðèäíîþ. ß ïðîäîâæóþ ââàæàòè òèõ ëþäåé íàøèìè. Òàì º íàø³ ëþäè. 

² òàê âîíè áè í³êîëè íå âîþâàëè, àáè íå áóëî ï³äòðèìêè – ÿ ìàþ íà óâàç³ òàê äîâãî. Àëå íà ìîº ãëèáîêå ïåðåêîíàííÿ, íå òðåáà çâèíóâà÷óâàòè ñóñ³äà â óñüîìó – ³ â äîù³, ³ â ãðàä³, ³ â íåâðîæà¿. Òàê íå ìîæíà – öå äóæå ëåãêà ïîçèö³ÿ ³, ç ³íøîãî áîêó, äóæå ñëàáêà. Äóæå ïðèíèçëèâà äëÿ ì êðà¿íè. ß ëþáëþ öþ êðà¿íó. 

«ß áëàãîñëîâëÿþ íå íà âáèâñòâî, ÿ áëàãîñëîâëÿþ çàëèøèòèñü â³ðíèì ñîá³»

– ßê ÷àñòî âè ¿çäèòå ç êîíöåðòàìè â çîíó ÎÎÑ? 

– Îò ò³ëüêè ïðè¿õàâ ç Ïîêðîâñüêîãî. Áóâ ó Äîáðîï³ëë³, ó Êðàìàòîðñüêó â ìåíå áóâ âåëè÷åçíèé êîíöåðò. Çàðàç º ïðîõàííÿ íà 4 âåëèêèõ êîíöåðòè ï³ñëÿ Âåëèêîäíÿ. Òîáòî ÿ òàì ïîñò³éíî. 

Ó ìåíå íà êîíöåðò³ ïîçàâ÷îðà áóâ ÿêèéñü ãåíåðàë-ïîëêîâíèê, â³ä óñ³õ âèõîäèâ äÿêóâàâ – âîíè â òàêèé ñïîñ³á ìàþòü äóõîâíèé â³äïî÷èíîê. Áî â ìåíå êîíöåðò – öå, ó ïåðøó ÷åðãó ïðîïîâ³äü, êîíöåðò, ÿêèé çàêëèêຠäî ëþáîâ³, äóõîâíî¿ ãàðìîí³¿. Öèì õëîïöÿì òðåáà ïàì’ÿòàòè, ùî âîíè ïîâèíí³ ïîâåðíóòèñÿ òàêèìè æ – íå ïîâèíí³ âåðòàòèñü ³íàêøèìè. 

Êîæåí, õòî çàõèùຠñâîþ êðà¿íó, çàâæäè ïîâèíåí ïàì’ÿòàòè: â³í ïðîãðàâ, êîëè ïî÷àâ íåíàâèä³òè. Ó öüîìó ïëàí³ ÿ ìîæó ñêîðèñòàòèñü òåðì³íîì «áðàòîâáèâ÷à â³éíà» äî áóäü-ÿêîãî êîíôë³êòó ó ñâ³ò³. Íàâ³òü íàéñïðàâåäëèâ³øîãî, íàâ³òü òîä³, êîëè íà íàñ íàïàäàþòü.

 

«ßê ãëèáîêî öåðêâà ïîâ’ÿçàíà ç äåðæàâîþ? Ó ìîºìó ðîçóì³íí³, ó ì³ñòè÷íîìó ðîçóì³íí³ öåðêâè – öåðêâà º ò³ëî õðèñòîâå, à ñàìå òîìó âîíî í³ÿêèì ÷èíîì íå ìîæå áóòè ³äåíòèô³êîâàíå ÿê ÷àñòèíà äåðæàâè»

– «Áðàòîâáèâ÷à â³éíà» ç ïîãëÿäó ðåë³ã³¿?

– Ç ïîãëÿäó ðåë³ã³¿, ìè âñ³ áðàòè ³ ñåñòðè. Ñàìå òîìó, êîëè äî ìåíå (ïåðåä ïî¿çäêîþ íà â³éíó – ÓÏ) ïðèõîäèòü õëîïåöü â Íåäð³, ÿ áëàãîñëîâëÿþ éîãî íå íà âáèâñòâî – ÿ éîãî áëàãîñëîâëÿþ çàëèøèòèñü â³ðíèì ñîá³, â ïåðøó ÷åðãó. Ùî á òàì íå áóëî, ùîá òè öå ðîáèâ áåç íåíàâèñò³, òîìó ùî òè ïðîñòî çàõèñíèê. 

Îò êîëè òè âæå îòðèìóºø çàäîâîëåííÿ â³ä ñòðàæäàííÿ, â³ä ñìåðòåé, òîä³ òîá³ òðåáà ïðîñèòè çðàçó ò³êàòè, ïîêè òè íå ïî÷àâ, ÿê òî êàæóòü, ï’ÿí³òè â³ä çàïàõó êðîâ³. Öå íàéâàæëèâ³øå. 

² ñàìå òîìó, ÿê íà ìåíå, òåæ âèäàºòüñÿ ïðèíèçëèâèì, ùî ìè ÿê ñâÿùåííèêè ÓÏÖ íå ìàºìî ïðàâà áðàòè ó÷àñòü â äóõîâíîìó îêîðìëåíí³ â³éñüêîâèõ. Öå ïðèíèæåííÿ.

– Ïðî ùî âè ÷èòàºòå ïðîïîâ³ä³ íà Ñõîä³? 

– ß íå ÷³ïàþ òåìó â³éíè, òîìó ùî â íèõ ¿¿ ³ òàê áàãàòî. Ìè ãîâîðèìî ïðî ñ³ì’þ, ïðî ñ³ìåéí³ ö³ííîñò³, ïðî ëþáîâ, ïðî â³÷í³ñòü, ïðî òå, ùî ³ ñìåðòü òåæ âèõ³ä, ñêàæ³ìî òàê, òîìó ùî öèì ëþäÿì òåæ òðåáà áóòè ãîòîâèì. Ç ðîçóì³ííÿì ³ ç âï³çíàâàí³ñòþ òðåáà áóòè ãîòîâèì çóñòð³òèñÿ ³ç ñìåðòþ. Òîáòî, òàê³ ðå÷³.

– ×îãî â ¿õí³õ î÷àõ íàéá³ëüøå – ñòðàõó?

– ͳ, àáñîëþòíî ð³çí³ º. ª ëþäè ðîçãóáëåí³, º òàê³, ùî ñåáå âæå òóò (íà ìèðí³é òåðèòî𳿠– ÓÏ) íå ìîæóòü ñåáå çíàéòè. ª òàê³, ÿêèì, îäðàçó âèäíî, òðåáà äóõîâíà ï³äòðèìêà – ïðè ÷îìó âîíè ïîòðåáóþòü ¿¿ ðîêàìè. À º òàê³, ÿê³ çóì³ëè çáåðåãòè îòó ðàä³ñòü, ÿê ä³òè àïëîäóþòü ³ á³æàòü ôîòêàòèñÿ – áàòþøêà äàéòå àâòîãðàô! 

Ó ìåíå çíàéîìèé ïðèéøîâ ç ÀÒÎ: ÿê áóâ ÊÂÍ-ùèêîì – ìè ç íèì ðàçîì â ÊÂÍ ãðàëè â þíîñò³ âåñü ÷àñ – òàêèé ³ âåðíóâñÿ. Çáåð³ã öþ ëåãê³ñòü, ïðîñòîòó. Äåÿê³ âåðòàþòüñÿ ³ çðàçó âòðà÷àþòü ðîäèíè, òîìó ùî ç íèìè âæå æèòè íå ìîæíà – âîíè äåñü ñåáå çàãóáèëè. ² ñàìå ïðî öå ÿ ç íèìè ãîâîðþ.

 

«Ó íàñ íà ïàðàô³¿ ïðåêðàñíî âæèâàëèñü ëþäè íàâ³òü ó 2014 ðîö³. Áóëè ò³, õòî æèëè íà Ìàéäàí³, à áóëè ò³, ÿê³ éîãî òîòàëüíî íå ïåðåíîñÿòü.  Óêðà¿í³ º ð³çí³ ëþäè – öå òðåáà âèçíàòè. Àëå ìîþ ïîçèö³þ í³õòî íå çíàâ ³ äîäèíèí³ íå çíົ

– ßê ó âàñ ïîºäíóºòüñÿ áàæàííÿ ¿çäèòè íà ïåðåäîâó äàâàòè êîíöåðòè, ðîçóì³þ÷è, ç êèì âîíè âîþþòü – âè âèçíàºòå, ùî ¿ì äîïîìàãຠÐîñ³ÿ – ³ óñâ³äîìëåííÿ òîãî, ùî âàøà öåðêâà ïîâ’ÿçàíà ç ö³ºþ êðà¿íîþ? Õàé ç ³íøîãî áîêó, öåðêîâíîãî. Îñîáèñòî äëÿ âàñ òóò íåìຠïðîòèð³÷?

– ª ðå÷³, ÿê³ âñå-òàêè… íàïðèêëàä, ñï³ëüíå ïîâ³òðÿ – ìè äèõàºìî ñï³ëüíî àòìîñôåðîþ ç æèòåëÿìè íàâ³òü Ðîñ³éñüêî¿ Ôåäåðàö³¿, óÿâëÿºòå ñîá³!

ßê ãëèáîêî öåðêâà ïîâ’ÿçàíà ç äåðæàâîþ? Ó ìîºìó ðîçóì³íí³, ó ì³ñòè÷íîìó ðîçóì³íí³ öåðêâè – öåðêâà º ò³ëî õðèñòîâå, à ñàìå òîìó âîíî í³ÿêèì ÷èíîì íå ìîæå áóòè ³äåíòèô³êîâàíå ÿê ÷àñòèíà äåðæàâè. Äëÿ ìåíå Ðóñüêà ïðàâîñëàâíà öåðêâà – öå ïðåïîäîáíèé Ñåðàôèì Ñàðîâñüêèé, öå Äîñòîºâñüêèé, ÿêîãî ÿ çàðàç ïåðå÷èòóþ âæå âòðåòº. Òîáòî ÿ ³ñíóþ òðîøêè â ³íøîìó âèì³ð³. 

Ïîë³òè÷íî – ìåí³ íåïðèºìíî öå. ß ìîæó ñêàçàòè, ùî ìåí³ íå ïîäîáàþòüñÿ ò³, õòî âîþþòü ç íàìè íà òåðèòî𳿠«ÄÍл, «ËÍл. ß íå çíàþ, õòî âîíè, ïî ³ìåíàõ íå çíàþ, àëå ÿ òî÷íî çíàþ, ùî âîíè îòðèìóþòü ï³äòðèìêó çáðîéíó ç Ðîñ³éñüêî¿ Ôåäåðàö³¿. 

Àëå ÿêèì ÷èíîì öå ïîâèííî âïëèâàòè íà ñòîñóíêè ç ìî¿ìè äðóçÿìè ñâÿùåííèêàìè òàì? Íàì ïðîáóþòü íàâ’ÿçàòè ðîëü, ÿêó ìè íå íåñåìî. Íàñ ïðîáóþòü çìóñèòè â³äáèâàòèñÿ â³äïîâ³äàòè çà ïîìèëêè, ÿêèõ ìè íå ðîáèëè. 

Ó íàñ íà ïàðàô³¿ ïðåêðàñíî âæèâàëèñü ëþäè íàâ³òü ó 2014 ðîö³. Áóëè ò³, õòî æèëè íà Ìàéäàí³, à áóëè ò³, ÿê³ éîãî òîòàëüíî íå ïåðåíîñÿòü.  Óêðà¿í³ º ð³çí³ ëþäè – öå òðåáà âèçíàòè. Àëå ìîþ ïîçèö³þ í³õòî íå çíàâ ³ äîäèíèí³ íå çíàº. 

ß íàïèñàâ ïåâíó ñòàòòþ ïðî òå (ïðî Ðåâîëþö³þ óäíîñò³ – ÓÏ) ³ òî, äàðåìíî íàïèñàâ, áî æóðíàë³ñòè ¿¿ ïåðåáðåõàëè. ß íàïèñàâ ¿¿ ùå äî ïåðøèõ ñìåðòåé íà Ìàéäàí³ (ïåðø³ ïðîòåñòóâàëüíèêè, Ñåðã³é ͳãîÿí òà Ìèõàéëî Æèçíåâñüêèé, çàãèíóëè íà Ìàéäàí³ 22 ñ³÷íÿ 2014 ðîêó – ÓÏ)

 

«ß ìîæó ñêàçàòè, ùî ìåí³ íå ïîäîáàþòüñÿ ò³, õòî âîþþòü ç íàìè íà òåðèòî𳿠«ÄÍл, «ËÍл. ß íå çíàþ, õòî âîíè, ïî ³ìåíàõ íå çíàþ, àëå ÿ òî÷íî çíàþ, ùî âîíè îòðèìóþòü ï³äòðèìêó çáðîéíó ç Ðîñ³éñüêî¿ Ôåäåðàö³¿»

– Âè ïðî ñâ³é Ôåéñáóê-ïîñò â³ä 3 ëþòîãî? 

– Òàê. ß ïðîñòî íàïèñàâ, ùî ìåí³ íå ñïîäîáàëîñü ôðàçà «Êóëÿ â ëîá òàê êóëÿ â ëîá«, òîìó ùî âîíà ìàí³ïóëÿö³éíà. Òîáòî ñàì ÿ êóëþ íå ï³äñòàâëþ ëîá íå ï³äñòàâëþ ï³ä êóëþ, à îò õëîï÷èêè ÿê³ñü ïîá³æàòü. ß ÿê ïàñòîð íàïèñàâ – îáåðåæí³øå ç öèì, òîìó, ùî ïñåâäîãåðî¿êà äîâîäèòü äî á³äè. ² ò³, ùî çàðàç ç ñåáå êîð÷àòü ãåðî¿â, ñàì³ íå ï³äóòü íà áàðèêàäè, âîíè ïîøëþòü ïåðåä ñîáîþ òèñÿ÷³ ³íøèõ ëþäåé. 

– Çàðàç âè ùå íå ãîòîâ³ ãîâîðèòè ïðî ñâîº ñòàâëåííÿ äî Ðåâîëþö³¿ óäíîñò³?

– ͳ, íå õî÷ó. ²ñòîðè÷íèé ï³äõ³ä, çíàºòå, 20 ðîê³â (ìຠìèíóòè – ÓÏ), êàæóòü, ùîá ãëÿíóòè. 

– Îñòàííº çàïèòàííÿ: Óêðà¿íñüêà ïðàâîñëàâíà öåðêâà – çà Óêðà¿íó?

– Òàê, ³ çàâæäè áóëà çà íå¿. Ìîæëèâî, âðåøò³ ðåøò, âèÿâèòüñÿ, ùî âîíà ºäèíà áóëà çà Óêðà¿íó. Ïîâ³ðòå. Äëÿ öüîãî òðåáà áóäå ïðîæèòè ùå 10-20 ðîê³â.

Îëüãà Êèðèëåíêî, ÓÏ

Read More

Оставьте комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

ABOUT

Nulla quis lorem ut libero malesuada feugiat. Praesent sapien massa, convallis a pellentesque nec, egestas non nisi. Pellentesque in ipsum id orci porta dapibus. Sed porttitor lectus nibh.

CONTACT US

500 Terry Francois St. San Francisco, CA 94158 +1-410-555-0134 | info@example.com contact@example.com

Пролистать наверх